కథ -1

దూరపు కొండలు నునుపు అంటారు. అందుకేనేమో, ఎక్కడో దూరంగా ఉన్నవాటి కోసం ఆరాటపడతాం కానీ, చేతికి అందేంత దగ్గరలో ఉన్న అమూల్యమైన అవకాశాన్ని గానీ, అనుక్షణం మన వెన్నంటి ఉండే మనుషుల్ని గానీ చాలా తేలికగా తీసిపారేస్తాం.

మన కోసం ఏమైనా చేసే ఆత్మీయులున్నా సరే... "వీళ్లు మనవాళ్లే కదా" అన్న చులకన భావం మనలో ఎక్కడో దాగుంటుంది. అప్రయత్నంగా మనకు అబ్బిన నైపుణ్యం ఉంటే, దానికి పెద్దగా విలువ ఇవ్వం. సులభంగా దొరికేది ఏదైనా సరే, అది మనకు గొప్పగా అనిపించదు.

మన జీవితాల్లోనే కాదు, పురాణాల్లోని మహా మహా రాజులు కూడా అచ్చం ఇలాంటి తప్పే చేశారు. దానికి నిలువెత్తు ఉదాహరణే ఈ నందిని కథ. ఒకనాడు మహారాజైన విశ్వామిత్రుడు తన అపారమైన సైన్యంతో వేటకని అడవికి వెళ్ళాడు. అలసిపోయిన ఆ సేన... దారిలో ఉన్న వశిష్ట మహర్షి ఆశ్రమానికి చేరుకుంది. వశిష్టుడు వారిని సాదరంగా ఆహ్వానించాడు. ఆశ్చర్యకరంగా, క్షణాల వ్యవధిలో ఆ వేలాది మంది సైనికులకు, ఏ లోటూ లేకుండా షడ్రసోపేతమైన విందు భోజనం ఏర్పాటైంది. ఎలాంటి వసతులూ లేని ఆశ్రమంలో అదెలా సాధ్యమైందని విశ్వామిత్రుడు ఆరా తీయగా... అదంతా అక్కడ ఉన్న 'నందిని' మహిమ అని తెలిసింది. ఆ నందిని సాదాసీదా ఆవు కాదు, కోరిన కోరికలు తీర్చే కామధేనువు వంశానికి చెందిన గోవు.

అది తెలియగానే విశ్వామిత్రుడి మనసులో దురాశ పుట్టింది. "ఇలాంటి అద్భుతమైన గోవు అడవిలో ఒక ముని దగ్గర ఉండటం దేనికి? నా లాంటి రాజు దగ్గర ఉంటే నా సేన మరింత బలపడుతుంది, రాజ్యమంతా సుభిక్షంగా ఉంటుంది కదా" అనుకున్నాడు. వెంటనే వశిష్టుడి వద్దకు వెళ్లి, "ఈ నందినిని నాకు ఇచ్చెయ్, దానికి బదులుగా వేల కొద్దీ ఆవులను, నా రాజ్యంలో సగాన్ని ఇస్తాను" అన్నాడు.

అందుకు వశిష్టుడు ప్రశాంతంగా, "విశ్వామిత్రా! నందిని నా సొత్తు కాదు, నా గొప్పతనం వల్ల ఇక్కడ లేదు. ఆమె తన ఇష్టపూర్వకంగా నా దగ్గర ఉంది. ఆమెకు ఇక్కడ ఉండాలని ఉన్నంత కాలం ఉంటుంది. ఇవ్వడానికి అదేమీ నా వస్తువు కాదు" అని బదులిచ్చాడు.

ఆ మాటలకు అహం దెబ్బతిన్న విశ్వామిత్రుడు, తన సైన్యాన్ని ఉసిగొల్పి నందినిని బలవంతంగా లాక్కెళ్లాలని చూశాడు. అప్పుడు నందిని జాలిగా, "నన్ను వదిలేశావా?" అన్నట్లు వశిష్టుడి వంక చూసింది. మహర్షి చిరునవ్వుతో, "నేను నిన్ను వదలలేదు. నువ్వు స్వతంత్రురాలివి, నీ నిర్ణయం నీది. నిన్ను నువ్వు రక్షించుకోగలవు" అని అభయమిచ్చాడు.

ఆ మాటతో నందిని ఉగ్రరూపం దాల్చింది. మరుక్షణమే ఆమె దేహం నుండి శకులు, యవనులు, కాంభోజులు లాంటి వేలాది మంది అజేయమైన యోధులు పుట్టుకొచ్చారు. వాళ్ల దెబ్బకు విశ్వామిత్రుడి సైన్యం కకావికలమైంది. రాజబలం కంటే తపోబలం గొప్పదని తెలుసుకున్న విశ్వామిత్రుడు తలదించుకుని అక్కడినుండి వెనుదిరిగాడు.

ఈ కథలో అందరూ విశ్వామిత్రుడి అహంకారం గురించి, అతనికి ఎదురైన పరాజయం గురించి మాత్రమే మాట్లాడుకుంటారు. కానీ, కొంచెం లోతుగా ఆలోచిస్తే ఇందులో మనందరికీ పనికొచ్చే ఒక జీవిత సత్యం దాగి ఉంది.

మన ఇంట్లో మనిషో, ఎప్పుడూ వెన్నంటి ఉండే స్నేహితుడో ఎంత తెలివైనవాడైనా సరే... రోజూ మన కళ్ళెదుటే కనిపిస్తుంటారు కాబట్టి వాళ్ళని మనం చాలా తేలికగా తీసుకుంటాం. 'వీడికేమొచ్చులే' అని చులకన చేస్తాం. కానీ, మనం ఎక్కడో దూరంగా ఉండి గొప్పగా ఊహించుకుంటూ ఆరాధించే ఆ పేరున్న వ్యక్తుల కంటే, ఆ మేధావుల కంటే... మన పక్కనే ఉన్న ఈ మనిషి ఇంకా తెలివైనవాడు కావొచ్చు, ఎంతో సామర్థ్యం ఉన్నవాడు కావొచ్చు. ఎప్పుడూ మనకు అందుబాటులో ఉన్నంత మాత్రాన వాళ్ళ తెలివితేటల్ని తక్కువ అంచనా వేయకూడదు. వాళ్ళలోని నైపుణ్యాన్ని గుర్తించాలి, దానికి దక్కాల్సిన గౌరవం ఇవ్వాలి.

చేతికి అందేంత దూరంలో ఉన్నవాటిని వదిలేసి, ఎక్కడో దూరంగా ఉన్నదానిని చూసి భ్రమపడటమే విశ్వామిత్రుడు చేసిన తప్పు. వశిష్టుడికి మాత్రం నందిని విలువ తెలుసు. ఆమె తన దగ్గరే ఉందని అహంకరించలేదు, ఆమె స్వేచ్ఛను గౌరవించాడు కాబట్టే ఆమె అతని వద్దే ఉండిపోయింది. మన జీవితాల్లో కూడా ఎన్నోసార్లు ఇలాంటి 'నందిని' ఎదురవుతూనే ఉంటుంది. అది మనుషుల రూపంలో కావొచ్చు, మనకున్న ప్రతిభ రూపంలో కావొచ్చు, లేదా మన ముందున్న అవకాశాల రూపంలో కావొచ్చు. పక్కనే ఉన్నప్పుడు వాళ్ళ విలువను గుర్తించి గౌరవించిననాడు... ఆ 'నందిని' ఎప్పటికీ మీ సొంతమే.